Naar de inhoud
Normalex

Zoek een tool of een gids

Ereloonovereenkomst en informatiefiche

Uw keuzes over het ereloon worden een overeenkomst om te ondertekenen, een informatiefiche voor de cliënt-consument en, buiten het kantoor of op afstand, de informatie en het formulier voor de herroeping.

Wat de regel zegt

Regels gecontroleerd op 07/10/2026

De advocaat bepaalt zijn ereloon met bescheidenheid, maar mag geen ereloon overeenkomen dat uitsluitend van het resultaat afhangt (art. 446ter Gerechtelijk Wetboek): een resultaatsereloon is altijd een aanvulling op een basisereloon.

Voordat een consument ondertekent, geeft het kantoor hem de prijs of de berekeningswijze, inclusief btw, en bij een uurtarief een raming van de uren of periodieke staten van de uren (HvJ C-395/21; Wetboek van economisch recht, boeken III en VI). Wordt buiten het kantoor of op afstand ondertekend, dan kan de consument binnen 14 dagen herroepen.

Juridische tweedelijnsbijstand (pro deo) valt buiten dit hulpmiddel: ze volgt de regels van het bureau voor juridische bijstand.

Stap 1 van 5: Cliënt en sluiting

Bepaalt of het herroepingsrecht geldt (art. I.8 Wetboek van economisch recht).

Vastgoed, vennootschappen, trusts, financiële verrichtingen in naam van de cliënt.

Uw resultaat verschijnt hier

Het resultaat verschijnt zodra de nodige velden ingevuld zijn.

Een cliënt-consument bij hem thuis ontmoet: € 150 per uur voor 8 tot 12 uur, een provisie en een resultaatsereloon van 10 % als aanvulling.

Uw ereloonprofiel

Uw gebruikelijke tarief, btw-status, provisie, kantoorkosten, staten, verzekeraar en balie, bewaard in deze browser voor uw volgende overeenkomsten. Nooit de naam of de opdracht van een cliënt.

Bronnen

Regels gecontroleerd op 07/10/2026

Hulpmodel opgesteld volgens de vermelde bronnen. Na te lezen en aan te passen door de advocaat; het is geen advies en geen garantie dat de regels zijn nageleefd.

Hoe het werkt

Hoe het hulpmiddel werkt

Vijf stappen, met een voorbeeld van de documenten dat bij elk antwoord wordt bijgewerkt:

  1. Cliënt en sluiting. Consument, oprichter van een vennootschap zonder activiteit, of professional; waar de overeenkomst wordt gesloten (op het kantoor, buiten de verkoopruimte, op afstand); rechtsbijstandsverzekering; valt de zaak onder de antiwitwaswet. Kan de cliënt in aanmerking komen voor juridische bijstand, dan stopt het hulpmiddel: de opdracht volgt dan het bureau voor juridische bijstand.
  2. Opdracht. Wat u zult doen en wat niet inbegrepen is. De naam, het adres en de opdracht van de cliënt dienen alleen voor het document en blijven op dit toestel.
  3. Ereloon. Uurtarief, forfait, abonnement of forfait gevolgd door een uurtarief; raming van de uren; resultaatsereloon alleen als aanvulling; indexering; frequentie van de staten.
  4. Kosten en betaling. Kantoorkosten, gerechtskosten en voorschotten, btw-status van het kantoor, provisie, betalingstermijn en beding bij laattijdige betaling.
  5. Kantoor en ondertekening. Identiteit van het kantoor, balie, verzekeraar en dekking, contact voor klachten, privacyverklaring, algemene voorwaarden, aansprakelijkheidsplafond.

Het hulpmiddel maakt:

  • de ereloonovereenkomst, in genummerde artikelen, met handtekeningen;
  • voor een consument, de informatiefiche over het ereloon: het belangrijkste in één blok (wie, wat, hoe, hoeveel, wanneer, herroeping, klachten), daarna de details;
  • buiten de verkoopruimte of op afstand, de informatie over het herroepingsrecht, het herroepingsformulier en, als het werk meteen moet beginnen, het uitdrukkelijke verzoek van de cliënt.

Een lijst toont, punt per punt met de bron, de informatie die een consument vóór de ondertekening moet krijgen en of de documenten ze dekken. De documenten worden uitgevoerd in pdf en Word, in de taal van de cliënt, los van de taal van de site. De gids over de cliënt informeren over het ereloon legt de regels uit.

Rechtsgrond

  • Gerechtelijk Wetboek, art. 446ter: ereloon met bescheidenheid bepaald, verbod op een beding uitsluitend gekoppeld aan het resultaat, vermindering door de raad van de Orde; art. 444, tweede lid (minnelijke oplossingen) en 446quater (derdengelden).
  • Wetboek van economisch recht, art. III.74 tot III.78 (informatie voor elke cliënt), VI.2 en VI.4 (prijs inclusief btw), VI.45 tot VI.73 (overeenkomsten op afstand en buiten de verkoopruimte, herroeping), VI.83 (onrechtmatige bedingen) en boek XIX (schulden van de consument).
  • Hof van Justitie van de Europese Unie, 12 januari 2023, C-395/21: bij een uurtarief krijgt de consument een raming van de uren of de belofte van periodieke staten.
  • Code de déontologie van AVOCATS.BE, art. 5.10 en 5.18 tot 5.35; Codex Deontologie voor Advocaten van de OVB, art. 74, 89, 120, 134 en 218 tot 221.
  • Btw-Wetboek, art. 28, 5° (voorschotten) en 56ter (vrijstellingsregeling); FAQ btw van de OVB van 1 september 2026.

Aandachtspunten

  • Juridische bijstand. Het hulpmiddel dekt de pro-deo-opdracht niet: boek VI en art. III.74 zijn niet van toepassing, de btw bedraagt 0 % en van de begunstigde mag geen ereloon worden gevraagd. Controleer de voorwaarden met het hulpmiddel pro-deo-inkomensgrenzen.
  • Herroeping. Af en toe sluiten per e-mail zonder georganiseerd systeem is een grijze zone: het hulpmiddel geeft de informatie standaard. Zonder die informatie loopt de termijn 12 maanden langer en is de cliënt mogelijk niets verschuldigd (HvJ C-97/22).
  • Wettelijke teksten. De informatie en het formulier voor de herroeping volgen de tekst van richtlijn 2011/83; de Nederlandse en Duitse tekst van de Belgische bijlagen moeten nog worden vergeleken.
  • Aansprakelijkheidsplafond. Het bedrag van de basisdekking van de OVB werd niet nagegaan.
  • Privacyverklaring. Geef ze samen met de overeenkomst; het hulpmiddel privacyverklaring stelt ze op.

Wat het hulpmiddel niet doet

  • Het neemt de modellen van de OVB of van een balie, die voor leden zijn, niet over: het is ontworpen volgens de vermelde teksten en verwijst naar die modellen.
  • Het maakt geen staat van kosten en ereloon en geen Peppol-factuur.
  • Het raamt de proceskosten voor de cliënt niet en beslecht geen ereloongeschil.
  • Uw ereloonprofiel bewaren en uw briefhoofd afdrukken zijn functies van het kantoor, ontgrendeld met een geverifieerd e-mailadres. De documenten en alle exporten blijven gratis.

Verificatie

De regels werden op 7 oktober 2026 nagegaan in het Gerechtelijk Wetboek, het Wetboek van economisch recht, het arrest C-395/21, de deontologische codes en de FAQ btw van de OVB. Het document is een hulpmodel, na te lezen en aan te passen door de advocaat; het is geen advies en geen garantie dat de regels zijn nageleefd.

Bijgewerkt op 7 oktober 2026

Veelgestelde vragen

Is een schriftelijke ereloonovereenkomst verplicht?

Geen enkele tekst legt een schriftelijke vorm op voor de overeenkomst zelf. Maar de advocaat moet de cliënt vóór de overeenkomst de informatie van art. III.74 Wetboek van economisch recht geven en, voor een consument, die van art. VI.2: prijs of berekeningswijze inclusief btw, betalingsvoorwaarden, klachten. Het kantoor moet bewijzen dat het die informatie gaf (art. III.78): een ondertekende en gedateerde overeenkomst en fiche zijn het eenvoudigste bewijs.

Wat moet de cliënt weten als het ereloon per uur wordt berekend?

Sinds het arrest van het Hof van Justitie van 12 januari 2023 (C-395/21) volstaat het uurtarief alleen niet voor een consument. Hij moet de totale kosten bij benadering kunnen inschatten: een raming van het aantal uren, of de belofte hem periodieke staten van de gepresteerde uren te bezorgen, en de gebeurtenissen die het werk kunnen verlengen. Het hulpmiddel eist een van beide en raadt beide aan.

Is een resultaatsereloon toegelaten?

Ja, als aanvulling op een basisereloon dat verschuldigd blijft, wat de uitkomst ook is. Elk beding over het ereloon dat uitsluitend gekoppeld is aan het resultaat, is verboden (art. 446ter Gerechtelijk Wetboek). Het hulpmiddel weigert een resultaatsereloon zonder uurtarief, forfait of abonnement, en berekent de provisies op het basisereloon.

Kan een cliënt-consument herroepen?

Ja, als de overeenkomst gesloten wordt buiten de verkoopruimte van het kantoor (bij de cliënt thuis, in het ziekenhuis, in de gevangenis) of op afstand binnen een georganiseerd systeem: hij heeft 14 dagen, zonder opgave van redenen. Zonder informatie over dat recht loopt de termijn 12 maanden langer. Vraagt de cliënt uitdrukkelijk dat het werk binnen die termijn begint, dan betaalt hij bij herroeping een bedrag in verhouding tot het verrichte werk. Op het kantoor ondertekend, geeft de overeenkomst dat recht niet.

Zijn gerechtskosten en voorschotten aan btw onderworpen?

Niet als vier voorwaarden vervuld zijn: de cliënt is de wettelijke schuldenaar, de derde factureerde in naam en voor rekening van de cliënt, het kantoor schoot het bedrag voor hem voor en rekent het door tegen het precieze bedrag (art. 28, 5°, Btw-Wetboek). Kantoorkosten volgen de btw van het ereloon.

Wat als de cliënt het ereloon betwist?

De cliënt kan de stafhouder om tussenkomst vragen; de raad van de Orde kan een ereloon dat de billijke gematigdheid overschrijdt verminderen, wat de overeenkomst ook bepaalt (art. 446ter, tweede lid). Een cliënt-consument kan zich ook kosteloos wenden tot de Ombudsdienst Consumentengeschillen Advocatuur (OCA) of, voor de Franstalige balies, de ombudsdienst van AVOCATS.BE. De overeenkomst vermeldt het.

Worden de gegevens van de cliënt ergens heen gestuurd?

Nee. De naam, het adres en de opdracht van de cliënt blijven in uw browser: ze staan nooit in de deellink, in de gebruiksstatistieken of in een probleemmelding. De pdf- en Word-bestanden worden op uw toestel gemaakt.

In welke taal worden de documenten opgesteld?

In het Nederlands, het Frans, het Engels of het Duits, naar keuze, los van de taal van de site. De overeenkomst vermeldt de gekozen taal en de taal van de communicatie met de cliënt.

Hulpmodel opgesteld volgens de vermelde bronnen. Na te lezen en aan te passen door de advocaat; het is geen advies en geen garantie dat de regels zijn nageleefd.